Wat is de belichtingscompensatie?

Wees aardig voor jezelf en een ander en deel

Is het je ooit wel eens opgevallen dat in de wintersportbrochures de sneeuw in de foto’s altijd zo smetteloos wit en fel is? De hemel is altijd felblauw en de zuiverheid van de Alpenlucht komt werkelijk uit de pagina’s omhoog stijgen. Het is een winterparadijs in de bergen en ja, hadden wij dat ook maar. Als je echter zelf zulke foto’s wilt maken, stoot je je neus. Je klikt en klikt in de meest prachtige omgevingen, de sneeuw om je heen is mooi wit en onbezoedeld, maar op de foto komt de sneeuw er doorgaans grijs en grauw uit alsof het er al minstens een maand gelegen heeft. Vreselijk.

Waarom is dat toch? Waarom zijn foto’s in de brochures altijd zo flitsend en verlokkend en de foto’s die wij maken zo troosteloos?

Witte sneeuw op struiken. Als de belichtingscompensatie op 0 zou staan, zou de sneeuw grijs en grauw worden. Door een stop meer te belichten is de sneeuw nu wit, zoals het hoort. Klik op de foto voor een vergroting.

Dat heeft alles te maken met belichtingscompensatie.

18% grijsniveau

Een camera is gewoon een dom ding. Het apparaat is ingesteld om een 18% grijsniveau te bereiken. Ja, grijsniveau, want een camera ziet echt geen kleur.

Die ziet alleen grijstinten en kleur wordt er in de camera bij berekend. Maar in werkelijkheid is de camera kleurenblind en rekent in grijstinten. En de norm is 18% grijsniveau. Is er dus weinig licht, hup dan moet er meer licht bij. Is er teveel licht, dan probeert hij het invallend licht te beperken. Dat werkt in de meeste gevallen wel.

Even tussendoor een bekentenis om vragen voor te zijn: ik werd tijdens een presentatie een beetje overvallen door de vraag wat dat grijsniveau dan wel is. Ik besefte dat ik dat antwoord ook niet echt weet…. 18% grijsniveau van wat??? Ondanks nazoekingen weet ik het zelf nog niet eens helemaal. Ik heb dat niet gevonden en ja, ik kakelde dat gegeven gewoon door, maar ik vraag even om er stil overheen te lezen en als ik het gevonden heb kom ik er nog wel op terug haha 😉

Sneeuw

Maar ja, een sneeuwomgeving is geen standaardsituatie. Sneeuw is nu eenmaal wit en, zeker als de zon schijnt, reflecteert het nu eenmaal heel veel licht. Niet een klein beetje, maar echt heel veel. De camera ziet eigenlijk een zee van licht dat overal vandaan komt. Het is een puist licht dat binnenvalt en de camera wil dat beperken. Alles voor dat 18% grijsniveau. Resultaat: grijze, vieze en gore sneeuw. Weg is de Alpenlucht en de foto is vreselijk.

Belichtingscompensatie

Dus wat kan je doen tegen het 18% grijsniveaustreven van de camera? In het display zit een optie belichtingscompensatie. In het display van de Canon 5D Mark 2 kan je die meter direct vinden op de tweede regel, recht onder de diafragma-aanduiding. Voor andere camera’s zal vast een soortgelijke aanduiding aanwezig zijn. Zoek het eens op en speel er eens mee. De belichtingscompensatie zal waarschijnlijk op 0 (nul dus) staan. De camera past de lichtinval standaard niet aan.

Maar als je de instelling wijzigt naar zeg +1, dus een stop hoger, dan laat de camera standaard twee maal zo veel licht toe. Het is per slot een stop hoger. En dát doen ze dus in de wintersportfotografie. Ze geven de camera een duw en vertellen hem dat hij nu twee keer zoveel licht moet toelaten dan hij normaal doet. Het gevolg is daardoor dat sneeuw ineens niet meer grijs en grauw is, maar wit, fris en sprankelend! Sneeuw is ineens maagdelijk wit, de hemel knalt felblauw en de frisheid van de bergen springt je tegemoet.

Dat is het kunstje! Feitelijk ben je aan het overbelichten, maar het dynamisch bereik van de camera kan die overbelichting wel aan.

Daarom schrijf ik deze blog nu al. Want straks wordt het koud en kan het gaan sneeuwen. En dan ga ik in elk geval het veld in om mooie winterplaten te maken, met mooie witte sneeuw en winterhemels. Door even te spelen met de belichtingscompensatie.

TIP TIP TIP!
U wilt vast meer weten over fotografie! Volg dan eens een workshop!


Wees aardig voor jezelf en een ander en deel

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *